Χριστόφορος Παπακαλιάτης είναι κατά μία έννοια σαν τον Πέτρο Γαϊτάνο: πολύ εύκολος στόχος για υψηλή κριτική. Μπορώ, τώρα που διαβάζεις, να χαρακτηρίσω πολύ εύκολα τους διαλόγους των σειρών του ψεύτικους και κλισέ, να βρω χτυπητές ομοιότητες των σεναρίων του με τα σενάρια ξένων σειρών, να αποδώσω στο σύνδρομο «¶ννα Ανδριανού» την εμμονή του να δίνει τον πρωταγωνιστικό ρόλο στον εαυτό του ακόμα κι όταν υπάρχουν ίσως πιο ταλαντούχοι ή πιο ωραίοι ηθοποιοί στο καστ (γκουχ γκουχ, Νίκος Κουρής, γκουχ γκουχ, Χρήστος Λούλης), να γεμίσω, τέλος πάντων, τις σελίδες αυτές με στοιχεία και επιχειρήματα για το πώς όλες του οι σειρές είναι στην ουσία πανομοιότυπα κοινωνικο-οικογενειακά δράματα με ανατροπές και τον ίδιο πάντα στον πρωταγωνιστικό ρόλο.

 

Είναι πολύ εύκολο. Είναι όμως και ανούσιο, και περιττό, και ψευτο-ελιτίστικο, και κακόγουστο — και ψιλοκακία. Γιατί (όπως ο Πέτρος Γαϊτάνος, εδώ που τα λέμε) ο Χριστόφορος Παπακαλιάτης είναι πολύ καλός σΆ αυτό που κάνει. Ίσως ο καλύτερος. Κι αυτό μπορεί να μην αφορά άμεσα εμένα, αλλά είναι πολύ σημαντικό για τη σωτηρία της ελληνικής τηλεόρασης.

 

Η νέα Παπακαλιατειάδα που ξεκίνησε στις 12 Οκτωβρίου στο Mega ονομάζεται «4» (ολογράφως: «Τέσσερις») και έχει την εξής υπόθεση: Τέσσερα αδέρφια πολύ διαφορετικά μεταξύ τους μαζεύονται σε πάρτι γενεθλίων στο πατρικό με τη μαμά και τον μπαμπά. Ένα τραγικό γεγονός στο τέλος της ημέρας θα φέρει στην επιφάνεια όλα τα μυστικά που έκρυβε η ζωή της οικογένειας, που ήταν πολλά και σκοτεινά. Στα 22 επεισόδια της σεζόν θα δούμε τις ιστορίες των τεσσάρων αδερφών, τους οποίους υποδύονται ο Νίκος Κουρής (ο οικογενειάρχης), ο Οδυσσέας Παπασπηλιόπουλος (ο ευαίσθητος), ο Πάνος Μουζουράκης (ο εναλλακτικός) και, φυσικά, ο Χριστόφορος Παπακαλιάτης (ο γαμάτος), να ξετυλίγονται και να μπλέκονται μεταξύ τους όπως μόνο ο Χριστόφορος ξέρει και μπορεί.

Εντάξει, το «μόνο» ίσως είναι υπερβολή: Η ιδέα είναι ολόιδια με την υπόθεση του «Brothers and Sisters», μιας αμερικανικής σειράς που άρχισε να παίζεται το 2006. Αλλά, είπαμε, δεν θα το συζητήσουμε αυτό, τούτο δεν είναι τέτοιο άρθρο.

 

Κατά τη διάρκεια της σεζόν ξέρεις ήδη τι θα δεις: Ένας αδερφός θα κερατώσει. Ένας άλλος θα φάει κέρατο. Ένας θα κοντέψει να πεθάνει αλλά θα τη γλιτώσει στο τσακ (ναρκωτικά;). Η μάνα της οικογένειας (Νένα Μεντή) θα πλαντάξει στο κλάμα. Ο Χριστόφορος θα ταξιδέψει σε μια μεγαλούπολη του εξωτερικού, όπου έγιναν πανάκριβα και εντυπωσιακά για τα ελληνικά δεδομένα γυρίσματα. Θα δούμε πάρα πολλά κοντινά πλάνα του επιμελώς αξύριστου προσώπου του Χριστόφορου. Ατίθασα τσουλούφια θα χορεύουν μπροστά απΆ το μέτωπό του αισθαντικά, σαν κουρτίνες παρασυρμένες από ανοιξιάτικο αγέρι. Πολλές σκηνές έντασης και βαρύγδουπου δράματος. Επίσης: Βυζιά. Οπωσδήποτε θα δούμε βυζιά.

 

Είπα «θα δούμε». Λάθος. Θα δουν. Κι εδώ είναι η ουσία του θέματος. Οι θεατές των σειρών του Παπακαλιάτοι δεν είμαστε βασικά εμείς οι περισπούδαστοι δήθεν, που ξέρουμε τα torrents και κατεβάζουμε από το Ίντερνετ ξένες σειρές και η μόνη στάνταρ περίπτωση να το γυρίσουμε στην τηλεόραση είναι όταν έχει μπάλα. Είναι οι πολυάριθμοι θαυμαστές του «Λάκη του Γλυκούλη» και της «Πολυκατοικίας», αυτοί που μπορούν να ξεχωρίσουν το «Κλείσε τα Μάτια» από το «Δυο Μέρες Μόνο», οι αυθεντικοί καταναλωτές της ελληνικής κουλτούρας. Οι οποίοι, εδώ που τα λέμε, χεσμένο το Άχουν το «Brothers and Sisters», το «30 Rock», κι ακόμα και αυτό το «Lost». Θέλουν να βλέπουν πράγματα στα ελληνικά, στην τηλεόραση, χωρίς υπότιτλους. Ε, για τα ταλαιπωρημένα τους μάτια τα σίριαλ του Παπακαλιάτη είναι βάλσαμο.

 

Ας το εξηγήσω λίγο περισσότερο: Βάλε δίπλα δίπλα μια σειρά του Παπακαλιάτη και μια οποιαδήποτε άλλη ελληνική. Δεν είναι δύσκολο να καταλάβεις τη διαφορά. Η φωτογραφία είναι αλλιώτικη, οι εικόνες είναι διαφορετικά φωτισμένες. Η κάμερα αλλάζει οπτική γωνία κάθε λίγα δευτερόλεπτα, όχι λεπτά. Βλέπεις τους ανθρώπους από κοντά. Τα επεισόδια διαδραματίζονται σε αληθινούς χώρους, και μάλιστα σε μπόλικους από δαύτους, όχι σε ένα κακοφτιαγμένο ψεύτικο σκηνικό-δωμάτιο που είναι φωτισμένο σαν σούπερ μάρκετ. Το σίριαλ του Παπακαλιάτη έχει αυτό που λέμε «production values». Δεν ξέρω αν είναι ακριβότερο από τα ελληνικά sitcoms, φαντάζομαι πως ναι, αλλά δεν είναι μόνο το χρήμα που φαίνεται στη δουλειά του: Είναι και μια επιθυμία να σου προσφέρει μια εικόνα αξιοπρεπή, ένα αποτέλεσμα που μοιάζει όσο περισσότερο γίνεται μΆ αυτά τα ξένα, που τόσο αγαπά. Αποτυγχάνει, βεβαίως, (άλλοτε στις ερμηνείες, άλλοτε στο σενάριο), όμως και μόνο η προσπάθεια αξίζει συγχαρητήρια, γιατί σπανίζει.

 

Δεδομένου ότι και η ελληνική τηλεόραση περνά μέρες βαθιάς κρίσης, χρήμα κόβεται από παντού, όλο και λιγότερα κανάλια επενδύουν σε σειρές και οι απόπειρες για ανόρθωση της ποιότητας της παραγωγής είναι λιγοστές, η προβολή των «4» αποκτά και μια άλλη διάσταση φέτος. Δεν είναι απλώς μια σειρά. Είναι εκπαιδευτική τηλεόραση. Διδάσκει στον Έλληνα τηλεθεατή το αξιοπρεπές τηλεοπτικό θέαμα ή, έστω, ένα κλάσμα αυτού. Αρκεί προς το παρόν. Κάνει καλό στα μάτια, πώς το λένε; Βοηθάει λίγο την αισθητική. Ας το βλέπεις στο mute. Ο τηλεθεατής δεν είναι βλάκας, καταλαβαίνει το ωραίο, φτάνει να το δει πρώτα. Κι όσο περισσότερο βλέπει από δαύτο τόσο μαθαίνει να το εκτιμά, και τελικά να το απαιτεί. Και πάντα πρέπει να γίνει ένα πρώτο βήμα πριν ακολουθήσει το δεύτερο. ΓιΆ αυτό πρέπει να δούμε τους «4» φέτος. Για να συνεισφέρουμε στην εξέλιξη της ελληνικής τηλεόρασης.

 

Πάλι είπα «θα δούμε». Λάθος. Θα δείτε. Έχει αρχίσει το «Curb Your Enthusiasm», βλέπεις, κατεβάζω και το «The Office», κι αυτό το «Flash Forward» μοιάζει ενδιαφέρον. Εγώ δεν προλαβαίνω.